Sfinks trynitarny, 1902
Bolesław Biegas

Po przyjeździe do Paryża od stycznia do marca 1902 - zainspirowany posągiem Światowida ze Zbrucza, eksponowanym w Muzeum Archeologicznym w Krakowie - Biegas modeluje serię zgeometryzowanych, uproszczonych, “prymitywnych” kompozycji (Sfinks, Świat, Bóg) oraz projektuje baśniową architekturę (Pałac zaczarowany i Świątynia zaczarowana). Równolegle pracuje nad ekspresyjnymi, silnie zdeformowanymi rzeźbami. W Sfinksie trynitarnym - jednej z trzech najważniejszych rzeźb - posunął się w owej deformacji o krok dalej, niemal do granic abstrakcji: dłonie w “Sfinksie trynitarnym”, który figuruje na okładce “Wędrówki Ducha” myśli, przekształcone zostają w proste, geometryczne haki. Biegas posłużył się metodą potrójnego przedstawienia (Deryng 2000, s. 44).

Xavier Deryng, najbardziej kompetentny znawca i krytyk dzieła rzeźbiarza, uważa, iż to geometryzacja stanowi najbardziej oryginalny wkład Biegasa do historii rzeźby, do “nowoczesności” (Deryng 2000, s. 28).

Sfinks w modelu gipsowym (przechowywanym w Paryżu w Polskim Towarzystwie Historyczno-Literackim) wystawiony był w 1902 - w Salon de “La Plume” w Paryżu i na XIII Wystawie Wiedeńskiej Secesji, w 1904 - w Salonie Krywulta w Warszawie oraz w 1908 - w Paryżu w Galerie des Artistes Modernes.

Biografia:

Deryng 1992, s. 62, nr 4, il.s. 63 (bibliografia); Król 1997, s. ; Deryng 2000, s.

© Copyright 2001 Tom Podl, art reproductions and text.