Helenka z lalką, 1948-49
Aleksander (Sasza) Blonder

Obraz należy do ostatnich dzieł Blondera, powstałych tuż przed tragiczną śmiercią artysty. Przedstawia jego córkę Helenkę (artysta wielokrotnie portretował swoje dzieci), znaną z m.in. wystawionego w 1970 roku w Krakowie olejnego obrazu Helena i Marek (1949, zbiory rodziny artysty), a także z rysunku tuszem ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie (Helenka, 1947).

To kształtowane na wskroś malarskimi środkami przedstawienie charakteryzują gwałtowne kontrasty barwne, splątana materia malatury, ukształtowana przez przenikające się aktywnie ślady uderzeń pędzla, przy równoczesnym wyraźnym, miejscami nieco zwichrzonym konturze. Dostrzegalny jest w tym obrazie wpływ Chaima Soutine’a, którego twórczość oddziaływała jeszcze na przedwojenne płótna Blondera. Trafnie dostrzegła te filiacje Joanna Pollakówna, pisząc także o marzycielstwie jako jednym z odcieni temperamentu artysty (Pollakówna 1982). A właśnie rozmarzona nostalgia, tak typowa dla wielu artystów żydowskiego pochodzenia, zaliczanych do środowiska École de Paris, jest w portrecie Helenki przygarniającej lalkę smutno patrzącą na widza, elementem decydującym o ogólnym nastroju przedstawienia. Jeden z francuskich krytyków, przyjaciół artysty określił Blondera-malarza mianem “frenetyczny”, obraz ze zbiorów Toma Podla zdecydowanie ten przydomek potwierdza.

Biografia:

Tanikowski II 1997.

© Copyright 2001 Tom Podl, art reproductions and text.